Söylemde Boykot, Kayıtlarda Rekor: Türkiye, İsrail’in En Büyük 4. Ticaret Ortağı Oldu!
AK Parti iktidarı ve destekçileri meydanlarda Filistin için gözyaşı döküp “İsrail mallarına boykot” çağrıları yaparken, Birleşmiş Milletler (BM) verileri ve uluslararası raporlar bambaşka bir gerçeği gün yüzüne çıkardı. Türkiye, Gazze’deki soykırıma rağmen İsrail ekonomisini ayakta tutan dünyadaki ilk 4 ülkeden biri konumuna yükseldi.
Türkiye kamuoyu aylardır meydanlarda düzenlenen “Büyük Filistin Yürüyüşleri”ni, AK Partili belediyelerin ve siyasetçilerin sembolik boykot kararlarını izliyor. Ancak perde arkasında dönen devasa ticaret hacmi, “söylem ve eylem” arasındaki uçurumu artık gizlenemez hale getirdi.
BM Belgeleri Çelişkiyi Kanıtladı: Yasak Sadece Kağıt Üstünde!
Ticaret Bakanlığı tarafından 2 Mayıs 2024 itibarıyla İsrail ile ticaretin “tamamen durdurulduğu” açıklanmıştı. Ancak BM Uluslararası Ticaret İstatistikleri Veritabanı (UN Comtrade) üzerinden ortaya çıkan belgeler, bu yasağın fiiliyatta bir karşılığı olmadığını gösteriyor.
Veri Karşılaştırması: Türkiye, Mayıs 2024 itibarıyla İsrail’e yönelik ihracat verilerini beyan etmeyi durdururken; İsrail, Türkiye’den mal almaya devam ettiğini BM’ye bildirmeyi sürdürdü.
İthalat Kesilmedi: İsrail’in beyanlarına göre Türkiye’den ithalat, “yasak” döneminde bile durmadı. 2025’in ilk 10 ayında İsrail, Türkiye’den 1,6 milyar dolardan fazla ithalat gerçekleştirdi.
Dünyada 4. Sıradayız: İsrail’in Vazgeçilmez Tedarikçisi
Katar merkezli El-Cezire ve BM verilerine dayanan raporlara göre Türkiye; ABD, Çin ve Almanya’nın ardından İsrail ile en fazla ticaret yapan dördüncü ülke oldu. 2019-2023 dönemini kapsayan verilerde Türkiye’nin 35,7 milyar dolarlık devasa bir hacme ulaştığı görülüyor. 2024 yılı itibarıyla ise Türkiye, İsrail’e en çok mal satan ilk 5 ülke arasındaki yerini koruyor.
- ABD: Toplam ticaretin % 18,9’u (140,9 milyar dolar değerinde)
- Çin: % 11,6 (86,5 milyar dolar değerinde)
- Almanya: % 5,5 (40,9 milyar dolar değerinde)
- Türkiye: % 4,8 (35,7 milyar dolar değerinde)
- İsviçre ve Hollanda: Her biri % 3,1 (23,1 milyar dolar değerinde)
“Filistin Üzerinden Ticaret” Formülü mü?
Haberlerdeki en çarpıcı detaylardan biri de Filistin’e yapılan ihracattaki şüpheli artış. İsrail ile ticaretin “yasaklandığı” duyurulduğu andan itibaren, Türkiye’nin Filistin’e ihracat rakamları kağıt üzerinde katlanarak arttı.
Filistin’in mevcut lojistik ve gümrük kapasitesinin bu kadar büyük bir mal akışını karşılamasının mümkün olmadığını belirten uzmanlar, ticaretin “varış noktası Filistin, gerçek alıcı İsrail” formülüyle devam ettiğine işaret ediyor.
İnşaat Malzemeleri Türkiye’den mi Gidiyor?
İsrail’in Türkiye’den ithal ettiği kalemlerin başında çelik, çimento ve yapı malzemeleri geliyor. Bu durum, “İsrail’in yerle bir ettiği Gazze ve işgal ettiği topraklardaki inşaat faaliyetleri Türkiye’den giden malzemelerle mi yapılıyor?” sorusunu akıllara getiriyor.
Sonuç: Meydanda Slogan, Kasada Dolar
İktidar temsilcilerinin kürsülerden İsrail’e yönelik sert eleştirileri sürerken, gümrük kapılarındaki ve uluslararası kayıtlardaki rakamlar, Türkiye’nin İsrail ekonomisi için “hayati” bir ortak olduğunu tescilliyor. Vatandaş marketlerde barkod kontrolü yaparak boykot uygulamaya çalışırken, büyük sermayenin ve gemilerin rotasının değişmediği BM belgeleriyle bir kez daha kanıtlanmış oldu.
Which countries made the biggest deals with Israel in 2025?, Al Jazeera, 13 ocak 2026
